Sutton’s book

book : Nullius in Verba (2017), by Dr. Mike Sutton

review by Ton Munnich, April 2018

The ongoing digitization of archives enables the application of a new scientific method called Big Data. It shows patterns that can not be discovered with traditional methods. Dr. Mike Sutton, an award-winning criminologist at Nottingham Trent University, applied Big Data to an unresolved issue regarding Charles Darwin. The results are remarkable.

Darwin publishes his theory of natural selection in 1858 and 1859. He calls it “my theory”. The Scottish naturalist Patrick Matthew then declares that he has published the exact same theory in 1831. Darwin counters: he writes that Matthew only mentioned the idea in the appendix of an obscure book about a different theme, and that nobody knew that passage, he himself included. Matthew gets little opportunity to reply again, and Darwin continues to speak about “my theory”. Since then, Darwin counts as the discoverer of the idea of natural selection. In the biological community a critical utterance about Darwin is professional suicide. But Mike Sutton is not a biologist, he is a criminologist, specialised in matters of plagiarism. He investigates what happened between Matthew’s book (1831) and Darwin’s book (1859). Here are some of his results :

  • In 1831 England is the most important seafaring nation. The British Empire will only stay afloat provided there is enough naval timber. Matthew’s book on arboriculture for the production of naval timber touches on national interests and is well known. In that book Matthew presents his theory of natural selection. In the main text and in the appendix.
  • Nowadays countless scientific publications appear. In Matthew’s time that was different, in 1831 only seven books on botany appeared in England. Every expert knew Matthew’s book.
  • Darwin claims no one knew Matthew’s book. Sutton checked this claim by applying Big Data technique to the now digitized archives. He found that between 1831 and 1858 Matthew’s book has been reviewed or quoted in a printed publication by 24 people. Seven of them are naturalists, four of whom belong to Darwin’s inner circle. Enough to safely assume that Darwin knew Matthew’s book. The web of connections is dense. With 24 people writing about it, many more read, heard or talked about it. Sutton introduces the concept of “knowledge contamination”. It is like a virus: when two people talk, the flu virus jumps. When two naturalists talk, the Matthew virus jumps. Darwin is in the center of the infected group, eager to take it all in. He cannot be virus-free.
  • In 1831, in order to clarify his idea didactically as well as possible, Matthew takes a novel and unusual detour. He first talks about the domesticated situation of nurseries. There the breeder selects the specimen with which he wants to breed. Thus Matthew introduces the word ‘selection’. And then he says that selection also takes place in the wild, where nature itself does the selecting. Hence ‘natural selection’. Later, Darwin takes exactly the same detour: his Origin-book starts with two chapters about nurseries (selection) and then talks about wild nature (natural selection). Darwin’s argument is a copy of Matthew’s argument.
  • Matthew introduces the term “the natural process of selection”. Darwin speaks about “the process of natural selection”. The same. Plagiarism.
  • Sutton’s new evidence, combined with known facts that he refreshes, leads to his conclusion : not Darwin but Matthew is the originator of the theory of natural selection. All elements of the theory are present in Matthew’s book in 1831, then his insight is spread for three decades by J.C. Loudon, Edward Blyth, Robert Chambers, P.J. Selby, A.R. Wallace and others, all well known to Darwin. Then Darwin copies it, calls it “my theory” and says no one knew Matthew’s book.

There is more, Sutton’s book is a gem. With irony and wit he presents “independently verifiable data” and “fact-based evidence”. Although he repeats some of his points more often than necessary, the conclusion must be : this is brand new science, executed well, on a high-profile subject, and with remarkable results.


De bovenstaande recensie stuurde ik op 31 augustus 2018 naar het blad Bionieuws. Het antwoordde dat het geen Engelstalige kopij plaatst, maar het zei nog iets. In het eerstvolgende nummer (8 september) zou een andere recensie verschijnen, waarin Sutton zijdelings ter sprake zou komen. Bionieuws nodigde mij uit om daarop te reageren, ik kreeg 500 woorden ruimte. Ik stuurde een stukje van 475 woorden, het werd zonder al te veel verminkingen geplaatst. Hieronder volgt dat stukje, nu uitgebreid tot 575 woorden :


Ton Munnich

HERIJKING OF NEPNIEUWS?

oorspronkelijk in : Bionieuws, jaargang 28 nr. 14 : 22 september 2018, blz. 17

Geachte redactie, in het vorige nummer recenseerde u A.N. Wilson’s boek Darwin, Victorian Mythmaker (2017). Uw recensent oordeelt negatief erover, zoals onder meer blijkt uit de kop boven zijn recensie: “Herijking Darwin ontspoort door nepnieuws”. Dat negatieve oordeel is terecht, Wilson is een al te produktieve veelschrijver met 20 romans en 30 nonfictie-boeken. Zijn oppervlakkige Darwin-biografie is door Darwin-experts van tafel geveegd. Maar dan gaat uw recensent een stap verder. Hij veralgemeent zijn afkeuring van Wilson tot een afkeuring van andere kritische auteurs over Darwin, ook hun werk zou “nepnieuws” zijn. Met name bestempelt hij het voortreffelijke werk van Dr. Mike Sutton als nepnieuws. Graag reageer ik op die stelling.

Eerst een korte kanttekening. De natuurwetenschappen, inclusief biologie, zijn enorm in ontwikkeling en gefocust op de toekomst. Achteruitkijken is niet hun sterke punt. Het lijkt daarom nuttig dat vakbiologen, zoals uw recensent, in historische zaken afzien van termen zoals nepnieuws of fake news.

Wie verdient welke credit voor bijdragen aan de evolutieleer? Er is veel discussie-stof hierover, het debat moet plaatsvinden. Hier een aanzet :

Het idee natural selection ontstaat in het Verenigd Koninkrijk ongeveer als volgt. In 1831 introduceert Patrick Matthew het in een boek over houtproductie. Dat hele boek heeft de natural-selection-aanpak, maar het theoretische destillaat geeft hij nog apart in de appendix. In het diep-anglicaanse Engeland van 1831 is het boek taboe, want God speelt geen rol erin. De Engelse intellectuele elite schaart zich niet openlijk achter het nieuwe inzicht. Maar dat inzicht circuleert vervolgens wel drie decennia in hun kringen. En dan doet Darwin iets handigs ermee: hij publiceert het idee opnieuw, maar hij monteert God in het plaatje, als Schepper die het eerste leven inblaast. Zo maakt hij van Matthew’s evolutieleer weer een scheppingsleer, en die is aanvaardbaar voor de anglicaanse kerk. Darwin heeft goede connecties in de kerk, het is zijn peer group. Hij is bachelor theologie en wordt begraven in het anglicaanse hoofdkwartier Westminster Abbey. Hij wordt voor de Engelsen de man van Natural Selection, de goddeloze Matthew verdwijnt uit beeld. En er is een tweede oorzaak waardoor hij Matthew uit beeld drukt. Matthew is een vrij eenvoudige boomkweker in het verre Schotland, zonder academisch netwerk. Darwin daarentegen is een steenrijke exponent van het victoriaanse Engeland, met netwerk in de Londense elite. Zo verdwijnt Patrick Matthew 150 jaar uit beeld.

Recentelijk hebben twee wetenschappers Matthew gerehabiliteerd. In 1996 publiceerde W.J. Dempster het boek Natural Selection and Patrick Matthew. Dempster, overleden in 2008, schrijft elegant en erudiet, hij is een waterval van relevante feiten. En in 2014 publiceerde plagiaat-onderzoeker Mike Sutton het boek Nullius in Verba (e-book 2014; gecorrigeerde tweede editie in 2017 in papieren vorm). Sutton schrijft polemischer. Het verbaast hem dat ondanks Dempster’s boek de Darwin-cultus gewoon doorgaat. Sutton’s specialiteit is Big Data. Met die moderne techniek vindt hij samenhangen die Dempster’s betoog aanvullen en bevestigen. Hij wijst onder meer op het volgende. Een belangrijke richtlijn in de wetenschap is de Arago Priority conventie. Die bepaalt dat bij primeur-conflicten de voorrang gaat naar degene die het betreffende idee als eerste heeft gepubliceerd. Patrick Matthew publiceerde de theorie van Natural Selection 28 jaar vóór Darwin. Wanneer Darwin geconfronteerd wordt met dat feit, heeft hij weinig keus, hij erkent schriftelijk dat Patrick Matthew hem vóór is geweest. Daarmee is het debat beslist : niet Darwin maar Matthew is de bedenker van Natural Selection. Darwin’s verweer dat hij de theorie bedacht zonder Matthew’s werk te kennen, dus zonder te plagiëren, wordt door Sutton betwijfeld.

Hoogste tijd voor een KNAW-symposium met Dr. Mike Sutton als spreker.

                                               ################################